Akoestiek nog al te vaak een probleem in horeca, woningen en kantoren

intsite | Akoestiek nog al te vaak een probleem in horeca, woningen en kantoren
  •   23 apr 2019
  • Filip Van der Elst

Het belang van een goede akoestiek in gebouwen is de jongste jaren alleen maar toegenomen. Uit het panelgesprek dat Intsite.be organiseerde, blijkt dat akoestiek in vrijwel alle soorten gebouwen heel wat aandacht vereist. Toch is er nog werk aan de winkel, onder meer in horecazaken, woningen en kantoorgebouwen. Wat bijvoorbeeld met het open landschapskantoor? ‘Puur akoestisch gezien zit je beter alleen, maar er zijn natuurlijk nog andere factoren.’

“We krijgen heel vaak vragen uit de horecasector. Daar is de situatie vaak problematisch”, zegt René Verhaegen (Renobo). De horeca hinkt achterop, vindt ook Filip Verbandt (EVA-International). “In schoolgebouwen zijn er duidelijke normen vastgelegd in het lastenboek. Daar is er geen enkel probleem. Maar in horecazaken, en ook in kantoren en woningen, zijn de normen verouderd.” Koen Van Cauwelaert (Asona) vult aan: “Ik ben al talloze malen in restaurants geweest die geweldig ontworpen zijn, maar waar de bezoekers niet met elkaar kunnen praten.”

Scholen

Laurens Boeckx (ingenieursbureau Macobo-Stabo): “Als scholen besparen op goede akoestische maatregelen, dan heeft dat negatieve gevolgen voor de prestaties van de leerkrachten, die ten gevolge van een laag akoestisch comfort hun stem onbewust verkeerd gaan gebruiken en mogelijk ziek uitvallen. Ook leerlingen en studenten kunnen lijden aan concentratieproblemen, indien een klaslokaal niet goed akoestisch werd ontworpen. De impact van akoestische ingrepen is dus meetbaarder. Geen rekening houden met akoestiek in schoolontwerp is daarom een vorm van nalatigheid.”

Lionel Jacques (Knauf): “Afhankelijk van het type gebouw, is een andere soort akoestische oplossing op zijn plaats. In appartementen wordt er vooral gekeken naar akoestische isolatie. Er moeten hoge waarden gehaald worden, en dat is niet altijd eenvoudig. In kantoren moet er meer akoestische absorptie zijn. Dan is er een rol weggelegd voor absorberende plafonds.”

Pieter Schevenels (PS-Acoustics) merkt op dat het voldoen aan de akoestische eisen in woningen vaak geen probleem is. “Maar toch wordt dit anders ervaren. Op papier is er geen vuiltje aan de lucht inzake luchtgeluids- of contactgeluidsisolatie, maar toch ervaren de mensen serieuze akoestische problemen.” Volgens Boeckx (ingenieursbureau Macobo-Stabo) is het probleem in woningen een gevolg van de trend in de richting van dichter en compacter wonen. “Steeds meer mensen verhuizen van een vrijstaande woning naar een appartement en ze verwachten niets te horen, net als vroeger. Maar onder de huidige normen zal je het verschuiven van een stoel in het appartement boven je hoofd blijven horen.”

Kantoren

Naast horecazaken en woningen blijven ook kantoorgebouwen problematisch. Peter Legrand (Interalu) getuigt: “In heel wat kantoren word je nog altijd geconfronteerd met problemen als twee of drie mensen tegelijkertijd een telefoongesprek willen voeren. De trend in sommige kantooromgevingen om luchtkanalen en dergelijke zichtbaar te laten, creëert extra problemen.” Filip Verbandt (EVA-International): “Men zet mensen ook steeds dichter bij elkaar. Ik zie vaak een callcenter dat naast de boekhouding wordt geplaatst. Ook de tendens naar zoveel mogelijk glazen wanden in kantooromgevingen bemoeilijkt de akoestiek.”

Pieter Schevenels (PS-Acoustics): “Vele mensen beseffen niet dat in kantoorgebouwen te weinig achtergrondgeluid een probleem is, in plaats van teveel achtergrondgeluid. Via geluidssystemen moet je zorgen voor een constante soep van geluidsmaskering, aan ongeveer 40 à 45 dB(A).”

Dominique Goven (Rockfon) kijkt met interesse naar evoluties in Nederland: “Daar wordt, net zoals in de VS, de werkplek steeds vaker afgestemd op persoonlijke gebruiken van de werknemers, in plaats van op de activiteiten die in een bepaalde ruimte plaatsvinden. Er worden typologieën opgesteld van de verschillende mensen die in het gebouw werken. Op vlak van akoestiek is dit weliswaar moeilijker te categoriseren dan wanneer het over pakweg verlichting gaat.”

Als het over akoestiek in kantoren gaat, is het onvermijdelijk dat het begrip ‘landschapskantoren’ valt. “Die zijn ontstaan door het idee dat men geld kon uitsparen door meer mensen in dezelfde ruimte te plaatsen. Zo werd de akoestiek onvermijdelijk problematisch”, zegt Leon Spijkers (OWA). Zouden open landschapskantoren beter verdwijnen? Pieter Schevenels (PS-Acoustics) vindt van wel, althans wat betreft de akoestiek: “Het is een slecht scenario, want er zullen altijd wel mensen zijn die niet tevreden zijn over de akoestiek.”

'Puur akoestisch zit je beter alleen'

“Puur akoestisch gezien zit je beter alleen dan in een landschapskantoor. Maar er zijn natuurlijk ook andere factoren die een rol spelen als de werkplek wordt ingedeeld”, zegt Verbandt (EVA-International). Ook René Verhaegen (Renobo) is niet per se tegen het landschapskantoren: “Alleen moet je de ruimte wel goed definiëren. Respect hebben voor de medemens en collega is belangrijk.”

“Landschapskantoren bieden andere voordelen, op vlak van sfeer en samenwerkingsmogelijkheden”, vindt ook Van Cauwelaert (Asona). Lionel Jacques (Knauf): “Het landschapskantoor hoeft niet te verdwijnen: met de nieuwe producten en systemen die continu ontwikkeld worden, is het mogelijk om steeds betere akoestische resultaten te behalen. Er is nog een lange weg af te leggen, maar we zijn op de goede weg.”